http://www.aict-iatc.org/

ERGİN ORBEY’İ UĞURLUYORUZ

Tiyatromuz önemli bir insanını daha yitirdi. Yönetmen, eğitimci, oyuncu Ergin Orbey'i sonsuzluğa uğurluyoruz.

Ergin Orbey adı, ilk kez 1960'lı yıllarda, Ankara Sanat Tiyatrosu'nun İstanbul turnelerinde kapalı gişe sunulan 'Müfettiş', 'Sarıpınar 1914' gibi olağanüstü yapımların yönetmeni olarak yazılmıştır belleğime. 1970'te Ankara'ya yerleştikten sonra ise seyirciliğim, Orbey'in yönetmen olarak imzasını taşıyan 'Linç', 'Nafile Dünya', kendi kurgulayıp sahneye çıkardığı 'Belgelerle Kurtuluş Savaşı' gibi unutulmaz çalışmalarına tanıklıkla sürdü. Bu yapıtların pek çok sahnesi, görsel ve işitsel vuruculukları ile 40 yıl sonra bile beynimde kayıtlıdır.

Ecevit hükümetinin etkin olduğu 1978 yılında Ergin Orbey Devlet Tiyatroları genel müdürlüğüne getirildi. Bir buçuk yıl süren (1978-1980) ve Milliyetçi Cephe hükümeti tarafından görevden alınmasıyla noktalanan bu dönemde, aralarında genç yazarların yapıtlarının da bulunduğu onlarca yerli ve yabancı oyun ilk kez Devlet Tiyatroları'nda sahneye çıkartılmıştır.

Orbey döneminin bir başka özelliği de yıllardır 'içine kapanık' bir kurum olan Devlet Tiyatroları'nın dış çevreye açılmasıdır. Orbey, dışa açılım politikasını sahne çalışmalarında da sürdürmüş, kurum dışından yönetmenleri DT için oyun sergilemeye çağırmış, yerleşik sahnelerde ve yurtiçi turnelerde seyirci katılım ve tepkisinin değerlendirilmesi için çalışmalar tasarlamış, yurtiçi turnelerine çıkan oyun ve sanatçı sayısı ile turne kapsamına giren kentlerin sayısını arttırmıştır.

1980'li yıllarda ise DTCF Tiyatro Bölümü'nde aynı öğrencilere ders verdik. Bir eğitmen/yönetmen olarak ne denli rahat ve güvenli çalıştığına, buna karşın nasıl gerilimli bir titizlik içinde olduğuna bu dönemde tanıklık ettim. Yine 1980'li yıllarda, Turgut Özakman'ın ünlü yapıtları 'Resimli Osmanlı Tarihi' ve 'Bir Şehnaz Oyun'un dünya prömiyerleri, AST yapımı olarak yönetmen Orbey'in kıvrak ve lezzetli sahneleme buluşlarıyla gündeme taşındı.

Bir süre sonra -çok kanallı televizyon izleyiciliği aşamasına geçtiğimizde- ise Orbey'in yıllar önce çekilmiş Yeşilçam filmlerindeki unutulmaz görüntüleriyle buluşuyorduk. Güldürü ağırlıklı çeşitli sinema yapımlarında küçük roller üstlenen, ya da Hitchcock'un kendi filmlerinde yaptığı gibi, filmin belirli bir anında fırtına gibi görüntüye girip, kendisi hiç gülmeden herkesi kahkahaya boğduktan sonra yok oluveren, o -bütünüyle özgün- komedyeni unutmak olası mı?

Orbey, aynı zamanda Anadolu Üniversitesi Devlet Konservatuvarı Tiyatro Bölümü'nün ve Eskişehir Büyükşehir Belediyesi Şehir Tiyatroları'nın oluşup gelişmesi yolunda yoğun mesai harcamış ve amacına ulaşmış bir tiyatro adamı olmanın onurunu ve saygınlığını yaşadı.

Yolu ışıklı olsun!

Ayşegül Yüksel

Hakkında

Tiyatro Eleştirmenleri Birliği (TEB), İstanbul'da yerleşik olan bir sivil toplum kuruluşu'dur. 1990 yılında 35 üyenin katılımıyla kurulan...

devamı için

Takip Et

Bilgi İletim